تازهترین بررسی آموزشی در مدارس کشور نشان میدهد اشتغال والدین، بهویژه اشتغال همزمان پدر و مادر، تأثیرات دوگانهای بر عملکرد تحصیلی دانشآموزان داشته است؛ تأثیراتی که از افزایش استقلال فردی تا کاهش زمان نظارت درسی را شامل میشود.
بر اساس گزارش منتشرشده از سوی یک مرکز مطالعات آموزشی، بیش از ۶۲ درصد دانشآموزان مقطع ابتدایی و متوسطه اعلام کردهاند که هر دو والدشان شاغل هستند.
این دادهها نشان میدهد روند افزایش اشتغال زنان در سالهای اخیر، الگوی سنتی مدیریت تحصیل در خانه را دچار تغییر کرده است. نتایج این پژوهش حاکی است که از یکسو، اشتغال والدین در بسیاری از خانوادهها موجب افزایش مهارتهای خودمدیریتی در کودکان شده است. این دانشآموزان معمولاً توانایی بیشتری در برنامهریزی، انجام تکالیف بدون نظارت و تصمیمگیری مستقل دارند.
کارشناسان آموزشی این موضوع را نشانهای مثبت از رشد مسئولیتپذیری میدانند. با این حال، در بخش دیگری از گزارش آمده است که کمبود زمان والدین برای بررسی تکالیف، گفتوگوی آموزشی و مشارکت در فعالیتهای مدرسه میتواند منجر به کاهش انگیزه و افت تحصیلی در برخی دانشآموزان شود.
بهویژه در پایههای بالاتر که حجم دروس سنگینتر است، نبود نظارت مستمر گاهی به کاهش کیفیت یادگیری و افزایش فشار روانی بر دانشآموزان منجر میشود. پژوهشگران تأکید کردهاند که کیفیت رابطه والدین با فرزندان، بیش از میزان حضور فیزیکی، بر عملکرد تحصیلی اثرگذار است. خانوادههایی که ارتباط مؤثر، گفتوگوهای منظم و برنامهریزی مشترک دارند، حتی با وجود اشتغال والدین، نتایج تحصیلی مطلوبتری را ثبت کردهاند.
در پایان گزارش، پیشنهادهایی برای کاهش اثرات منفی اشتغال والدین ارائه شده است؛ از جمله تعیین ساعات مشخص برای گفتوگوی درسی، استفاده از مشاوران مدرسه، ایجاد برنامههای مطالعه گروهی و بهرهگیری از فناوری آموزشی. پژوهشگران تأکید دارند که سیاستگذاران نیز باید با توسعه خدمات حمایتی مانند مراکز پس از مدرسه و کلاسهای نظارت تحصیلی، نقش مؤثری در کاهش فشار بر خانوادهها ایفا کنند.
